Kwasy tłuszczowe omega-3: działanie przeciwzapalne na choroby reumatyczne

Zapraszamy Państwa do zapoznania się z treścią przetłumaczonego skrócenia Artykułu autorstwa dr. med. Rainer Spichalsky, pt. Choroby układu reumatycznego

Spektrum reumatyczne

Kiedy pacjenci mówią o reumatyzmie, zwykle odnoszą się do chorób ze spektrum reumatycznego. Najczęściej mają na myśli reumatoidalne zapalenie stawów (RZS). Ta autoimmunologiczna choroba układowa charakteryzuje się patogenetycznie przewlekłym zapaleniem błony maziowej, które występuje epizodycznie. Dochodzi do wtórnego zniszczenia chrząstki stawowej i kości w sąsiedztwie stawu. Typową cechą reumatoidalnego zapalenia stawów jest to, że dotkniętych nim jest kilka stawów, zwłaszcza stawów dłoni i palców. Według Atlasu Opieki Zdrowotnej, w 2014 r. w Niemczech epidemiologiczną chorobowość RZS oszacowano na 1,23%. W przypadku Niemiec oznacza to > 800.000 pacjentów dotkniętych chorobą. Częściej chorują kobiety niż mężczyźni (1,7 vs. 0,7%).

Choroby należące do spektrum reumatologicznego obejmują łącznie około 450 różnych chorób i odnoszą się do wszystkich zapalnych i zwyrodnieniowych zmian stawów i kręgosłupa, chorób tkanek miękkich (reumatyzm tkanek miękkich), układowych chorób tkanki łącznej i naczyń (kolagenozy, vasculitides) oraz manifestacji niektórych chorób metabolicznych, takich jak podagra. Do tej grupy zalicza się również artropatię łuszczycową, chorobę Bechterewa i polimialgię reumatyczną. Wiodącym objawem tych chorób jest stan zapalny.

Proces zapalny decyduje nie tylko o postępie choroby, ale także o poziomie dyskomfortu odczuwanego przez pacjenta.

Najważniejsze opracowania na ten temat chorób układu reumatycznego i kwasów tłuszczowych pochodzenia morskiego omega-3

Potencjalny ochronny wpływ kwasów omega-3 na autoimmunologię związaną z RZS może być najbardziej widoczny u osób, które mają genetyczną skłonność do RZS klasy II HLA. W jednym z największych dotychczas przeprowadzonych na ten temat randomizowanych badań z podwójnie ślepą próbą, kontrolowanych placebo, wykazano, że suplementacja rybim olejem z wątroby dorsza w dawce 2,2 g EPA i DHA dziennie zmniejszyła dzienne zużycie NLPZ o ponad 30% u prawie 40% pacjentów z RZS. Ogólne dowody na stosowanie oleju rybiego w celu złagodzenia bólu u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów były znaczące. Suplementacja oleju rybiego u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów była przedmiotem badań przez ostatnie dwie dekady. Badania te wyraźnie wykazały potencjalnie korzystne zmiany w metabolizmie cytokin i eikozanoidów. W europejskich badaniach klinicznych wykazano istotne zmniejszenie dolegliwości bólowych u chorych na RZS, którym dodatkowo podawano witaminę E. Suplementacja kwasami omega-3 może być obiecującą opcją terapeutyczną w leczeniu, która pozwoli lepiej kontrolować wiele cech RZS. Jednak wpływ kwasów tłuszczowych omega-3 na progresję radiograficzną i histopatologię błony maziowej, a także ich rola we wczesnym zapaleniu stawów i w połączeniu z lekami biologicznymi nie zostały jeszcze zbadane. W badaniu pilotażowym badano efekt działania omega-3 u tkanki synowialnej stawu skroniowo-żuchwowego szczurów z indukowanym zapaleniem stawów. Podsumowując, omega-3 był skuteczny w zmniejszaniu uszkodzeń w stawie skroniowo-żuchwowym.

Kilka badań wykazało, że omega-3 mogą zapobiegać rozwojowi RZS, poprawiać metabolizm mięśni i ograniczać ich zanik u osób otyłych i opornych na insulinę. Dlatego też suplementacja diety kwasami omega-3 powinna być obiecującą strategią przeciwdziałania lipotoksyczności mięśni i zapobiegania chorobom współistniejącym u chorych na RZS.

Z mojego doświadczenia klinicznego

Chorzy z bólem przewlekłym typu reumatycznego to pacjenci leczeni od lat inhibitorami COX-2 nowoczesnej generacji, ale także samodzielnie NLPZ lub aspiryną. Oprócz wielu innych problemów, prowadzi to również do tego, że cały metabolizm kwasów tłuszczowych jest ograniczony przez inhibicję COX. Pomimo obietnicy przemysłu farmaceutycznego, że mamy specyficzne inhibitory COX-2, zawsze istnieje „szkoda uboczna” z powodu hamowania wszystkich ważnych prostaglandyn przeciwzapalnych serii 3, co powoduje przesunięcie równowagi na niekorzyść prostaglandyn serii 2 i leukotrienów serii 4. Zawsze określam to jako wypalonego reumatyka, który po latach zażywania środków przeciwbólowych nie jest już w stanie w żaden sposób interweniować w modyfikację swojego procesu zapalnego. 40 lat medycyny nauczyło mnie pokory wobec biologii i zrozumienia, że ewolucja dała nam wiele narzędzi do samodzielnego modyfikowania chorób. To nie fakt, że obrazowanie pokazuje uszkodzenie chrząstki, wyjaśnia ból pacjenta, to funkcjonalność i stan zapalny pacjenta powodują, że wzorzec objawów rozwija się w klasyczny sposób. Tutaj tylko masywne wsparcie ortomolekularne może przesunąć ten proces zapalny, a tym samym równowagę kwasów tłuszczowych z powrotem w kierunku prostaglandyn serii 3.

Obejmuje to terapię wysoką dawką omega-3-FS (do 4000 mg EPA+DHA dziennie) oraz krótkoterminową wysoką dawką witaminy E (1200 mg/dzień przez ok. 2-3 miesiące; następnie dalsza dawka podtrzymująca pomiędzy 300 a 600 mg witaminy E/dzień). Dodatkowo zaleca się selen ok. 150 ng/ml, poziom witaminy D co najmniej 40-60 ng/ml oraz odpowiednią suplementację magnezu.

Należy również wziąć pod uwagę mediatory zapalne, takie jak histamina. U wielu pacjentów udało mi się znacznie zmniejszyć stan zapalny i przywrócić go do takiego stopnia, że byli oni w stanie zintensyfikować swoje wysiłki fizjoterapeutyczne, a tym samym dość zdecydowanie poprawić drugi filar leczenia. Moje osobiste doświadczenie z obustronną gonartrozą pokazało mi, że terapia ortomolekularna jest bardziej obiecująca niż terapia inhibitorami COX-2. Dodatkowo jedna dawka 4 g EPA i DHA w postaci oleju rybiego – przynajmniej do czasu, aż indeks omega-3 został ustalony na poziomie 11%.

Dr. med. Rainer Spichalsky // Arzt für Allgemeinmedizin

Privatärztliches Zentrum für Prävention und Ganzheitsmedizin

Oryginalny tekst mogą otrzymać Państwo na maila, po przesłaniu do nas zapytania na adres: info@norsan-omega.pl

Menu